Ambtenaren proberen steeds vaker bomen te sparen

We zitten aan tafel met Wendy Doorakkers, projectleider Openbare Ruimte bij de gemeente Tilburg, en Willion Adriaansen, opdrachtgever projecten openbare ruimte. De SST heeft gevraagd om een gesprek over het beleid van gemeenteambtenaren bij de uitvoering van openbare projecten. Bij de afdeling ‘Ruimte’ zitten beleidsmakers over groen en bomen. Als de politiek een beleidsbeslissing neemt, komt het gekozen beleid bij projectleiders en -uitvoerders terecht die de uitvoering gaan regelen. En die dan ook concreet moeten afwegen of er (binnen het vastgestelde beleid) bijvoorbeeld bomen gekapt gaan worden.

Grotere alertheid
Door de nieuwe Bomenverordening 2017 is er ook bij de gemeente Tilburg een grotere alertheid ontstaan als het om zelf kappen van bomen gaat. Want de verordening heeft net zo goed consequenties voor de gemeente als voor burgers. Staan er bij een uit te voeren project monumentale bomen in de weg, dan moeten ambtenaren daar onvermijdelijk rekening mee houden. Maar ook het kappen van bomen die niet op de lijst van beschermde bomen staan, heeft consequenties: de gemeente moet dan weggehaalde bomen compenseren.

Baroniebaan
Bomen sparen door plannen aan te passen en niet te kappen is soms een alternatief. Een actueel voorbeeld. De politiek nam onlangs op grond van het fietsbeleid de beslissing dat er een fietspad moet komen langs de Baroniebaan tussen Gilzerbaan en Stroomlaan. Het fietspad van 3,5 meter breed moet komen naast het voetpad wat er al ligt. In principe de kortste weg van A naar B. De consequentie is dat er dan wel flink wat bomen om moeten. Grote bomen vlakbij een fietspad zouden in de toekomst ook te veel overlast geven door opdrukkende wortels. Ambtenaren bedenken een alternatief. Zij stellen voor dat het fietspad los komt te liggen van het voetpad en zo een eigen tracé vormt. Daardoor kunnen bijna twintig bomen behouden blijven. Het (beperkte) extra geld dat hiervoor nodig is, wordt gevonden door besparingen elders in het project.

 

Foto links: Locatie voor een nieuw fietspad langs de Baroniebaan
Foto rechts: Bestaande bomenlaan aan de Albionstraat

Een ander voorbeeld is de Albionstraat. Daar moest de oude riolering vervangen worden, maar dat lag inmiddels tegen en tussen de wortels van vrij grote bomen. Die zouden dus gekapt moeten worden. De ambtenaren vonden een alternatief: laat het oude riool gewoon liggen en leg het nieuwe riool in het midden van de weg ernaast. Zo konden alle bomen behouden blijven.

Bomen = leefbaarheid
Het begrip ‘leefbaarheid’ is steeds belangrijker, ook in de politiek. Bij de uitvoering van projecten in een wijk betrekt de gemeente steeds vaker ook afdelingen als ‘Sociaal’, maar ook zorginstellingen. Integrale beoordeling wordt dat genoemd. Als je als gemeente wilt bevorderen dat mensen gezonder leven, moet ze meer bewegen, en dat bevorder je met groenvoorzieningen. Een beslissing over wel of niet bomen of een park in de buurt handhaven, staat dus niet meer los op zichzelf. Bomen worden onderdeel van een groter en breder integraal beleid, omdat ze een buurt gezonder en leefbaarder kunnen maken.

Meer draagvlak, meer samenwerking
De gemeente verschuift ook bewust steeds meer in de richting van samenwerking met burgers en belangenorganisaties. Vroeger waren dat ongewenste pottenkijkers. Nu staat steeds meer voorop dat iedereen tevreden is en dat alle partijen zich gehoord en erkend voelen. Waar vroeger een gemeentelijk plan voelde alsof het uit de lucht kwam vallen en werd opgelegd, is er nu steeds meer plaats voor inspraak en behoefte aan inbreng van buitenaf en van deskundige belangengroepen. Dat bevordert ook de openheid en het draagvlak in de maatschappij. Zo is ook de SST voor ambtenaren een steeds belangrijkere gesprekspartner.  De stichting functioneert als een serieuze en deskundige adviseur voor ambtenaren. Dat heeft inmiddels geleid tot een maandelijks overleg tussen de bomenstichting en ambtenaren van de gemeente Tilburg, onder meer over kapaanvragen en projectplannen waar bomen in het geding zijn.