Trompetboom

De Trompetboom (Catalpa) behoort tot de trompetboomfamilie (Bignoniaceae). Er zijn verschillende soorten die allen uitheems zijn. De meest aangeplante soort is de zuidelijke trompetboom (Catalpa bignonioides). Zijn natuurlijk areaal ligt in zuidoosten van de VS. Hij heeft een breed uitgroeiende, schermvormige kroon. Trompetbomen hebben een vrij groot blad (tot 20 centimeter lang) en de bladen staan vaak in kransen van 3 bijeen. De Nederlandse naam verwijst naar de vorm van de bloemen die wel wat lijken op een trompet. Trompetbomen hebben een leeftijdsverwachting van 100-150 jaar. De grootte verschilt per soort. De zuidelijke trompetboom wordt 14-19 meter hoog. Deze soort kent een paar cultivars die verschillen in bladkleur en groeivorm. In straten wordt vaak een klein blijvende cultivar aangeplant met een dichte, bolvormige kroon en iets kleiner blad (10-15 centimeter lang). Deze cultivar (Catalpa bignonioides 'Nana') wordt niet hoger dan 4-6 meter en vormt geen bloemen.

 

Bloeiwijze

foto links: bloemen; foto rechts: vrucht

De Trompetboom bloeit in juli-augustus. Het is een spectaculaire bloeier. De bloeiwijze bestaat uit eindelingse, min of meer kegelvormige, losse trossen die 15-25 centimeter lang worden. De bloemen zijn 4-5 centimeter groot, wit, met aan de binnenzijde paarse puntjes en 2 gele of oranje strepen.. Ze worden bestoven door insecten. De bloemkroon bestaat zijn 5 onderling vergroeide, geplooide kroonblaadjes.Er zijn 2 vruchtbare en 3 onvruchtbare meeldraden. het vruchtbeginsel is 1- of 2-hokkig, met wandstandige zaadlijsten en talrijke zaadknoppen. Op het vruchtbeginsel zit 1 stijl met een vaak 2-lobbige stempel. De vruchtbeginsels groeien na de bloei uit tot lange, peulachtige doosvruchten. Ze worden tot 35 centimeter lang en zijn ongeveer 1 centimeter dik. Ze zijn rijp in oktober en splijten dan overlangs open. In de vrucht zitten vele zaden. Deze zijn plat, gevleugeld en papierachtig. De lange peulachtige vruchten blijven vaak de hele winter aan de boom hangen.

 

Waar te zien
De trompetboom is een redelijk algemeen voorkomende soort. Je vindt hem vooral in parken en bredere groenstroken. Er staat een mooi exemplaar naast de schouwburg op het Stadhuisplein. Exemplaren van de zeldzamere gele trompetboom (Catalpa ovata) zijn te zien aan de zuidoostelijke rand van het Westerpark. De bladeren van deze soort zijn meestal duidelijk 3-5-lobbig. Een prachtig laag vertakt exemplaar van de zuidelijke trompetboom is te zien in het Quirijnstokpark.

Foto: zuidelijke trompetboom (Catalpa bignonioides) in het Quirijnstokpark