Forse toename kap én herplant van bomen in 2016

Volgens onze tellingen werden er in 2016 voor 2320 bomen een kapvergunning afgegeven . Dat zijn er 840 meer dan in 2015. Toen telden wij ongeveer 1480 bomen. De oorzaak van deze verhoging ligt vooral in de toename van het aantal bomen welke door de gemeente zijn vervangen vanwege een slechte conditie. Maar doordat de gemeente een herplantpercentage haalt van 95% blijft het totale bomenbestand redelijk op peil.

De door ons bijgehouden aantallen betreft kapvergunningsplichtige bomen die in de (semi)-openbare ruimte staan. Van genoemde 2320 bomen werd 1334 stuks door de gemeente aangevraagd. De kapvergunningen van de overige 986 bomen werden aangevraagd door projectontwikkelaars, bouwbedrijven, grondexploitatiebedrijven en enkele semi-openbare instellingen zoals de KUB en Prorail.

Redenen voor de kap

Net als in 2015 zijn de meeste kapvergunningen verleend ten behoeve van nieuwbouwprojecten. In totaal moesten 789 bomen wijken voor nieuwbouwactiviteiten. In 2015 waren dat er 612. De meeste bomen zijn gekapt in verband met de ontwikkeling van de nieuwe woonwijken zoals Noorderstreek (139 stuks), Willemsbuiten fase 2 (100 stuks), Stelaertshoeve (68 stuks), Zuiderpark (35 stuks), de wijk Rosmolen (109 stuks) en Koningsoord in Berkel-Enschot waar een nieuw dorpshart en woningen worden gebouwd. Daar is in 2016 voor een totaal van 183 bomen een kapvergunning verleend. Dan rekenen we de dunning van de singels op dat terrein (226 stuks) nog niet mee.

Foto: De wijk Rosmolen in aanbouw. Nu nog een kaal terrein zonder bomen, straks een nieuwbouwwijk met 140 nieuwe bomen.

Opvallend is het aantal bomen wat gekapt is in verband met vitaliteitsproblemen en veiligheid, namelijk 645 stuks. Ter vergelijking, in 2015 waren dat er 129. Een toename van meer liefst 500%. Dat heeft alles te maken met een uitgebreide inventarisatie van de kwaliteit van het bestaande bomenbestand welke de gemeente in 2015 heeft laten uitvoeren. Dat heeft geresulteerd in een vervangingsplan van ruim 900 bomen. Deze bomen worden in beginsel één op één herplant.

Voor de herinrichting van straten en terreinen is in 2016 voor 602 bomen een kapvergunning verleend. Ook dat is een toename van bijna 41% ten opzichte van de 428 bomen in 2015. De belangrijkste reden hiervoor is deels de reeds genoemde toename van het aantal nieuwbouwprojecten. Maar er zijn in 2016 ook veel werkzaamheden onder de grond uitgevoerd vanwege het vervangen van gas- en waterleidingen. Daarbij lukt het niet altijd de straatbomen te handhaven en worden ze vervangen.

Herplant

Het blijft lastig om een volledig beeld te krijgen van het aantal bomen welke in 2016 zijn aangeplant of waarvoor een herplant is voorzien. Onze teller staat op 1766 stuks. Voor de eerste keer hebben we wat betreft de bomen op gemeentegrond daar wél een redelijk beeld van. Voor de 1334 bomen die op aanvraag van de gemeente zijn gekapt is een herplant voorzien van 1139 bomen. Dat wil nog niet zeggen allemaal al in 2016 zijn aangeplant. Maar het is wel het aantal dat aangeplant gaat worden ter compensatie van de gekapte bomen. Daarnaast zijn er in 2016 nog op diverse plaatsen extra bomen geplant. In de oude stad 52 stuks (waaronder 39 laanbomen langs de Leijweg) en op bedrijventerreinen 82 stuks.  Daarmee komt het aantal op 1273 stuks. Dat levert een vervangingspercentage op van 95%. Daarmee komt de gemeente aardig in de buurt van een volledige compensatie. Wij denken dat het aantal aangeplante bomen nog hoger ligt. Zo zijn er in het voorjaar veel bomen aangeplant ter vervanging van bomen die in andere jaren gekapt zijn. Omdat ze bomen vervangen die vóór 2016 zijn gekapt rekenen we ze niet mee in de berekeningen voor 2016. 

Voor de gronden in bezit van projectontwikkelaars en semi-openbare instellingen blijft het vooralsnog lastig in te schatten hoeveel nieuwe bomen er bijkomen. Ze worden vaak pas jaren later aangeplant of de aantallen zijn ten tijde van de verlening van de kapvergunning nog niet bekend. We baseren ons daarom op de herplantplicht opgelegd bij het afgegeven van de kapvergunningen en gegevens verstrekt door de gemeente. De teller staat bij ons tot nu toe op 627 stuks. Dat is een vervangingspercentage van 64%. De kap gaat vaak gepaard met een stedelijke verdichting waarbij open terreinen worden bebouwd, zoals in Koningsoord, Noorderstreek en Willemsbuiten. Zeker als daar dichte, bosjesachtige bomenbestanden staan zoals in Koningsoord, kunnen deze niet allemaal ter plekke gecompenseerd worden. Het is dan niet altijd haalbaar een vervangingspercentage van 100% te halen. Maar bij sommige projecten lukt dat wel. In de wijk Noorderstreek worden 139 bomen gekapt en 140 nieuwe bomen aangeplant. In de wijk Rosmolen ligt de aanplant van nieuwe bomen ruim boven de kap (140 versus 89), en dat geldt ook voor Zuiderpark (90 versus 39).

Verjonging van bomen

Verjonging van het bomenarsenaal is essentieel voor een gezond bomenbestand. Volgens de nota 'Tilburg boomT' heeft de gemeente ongeveer 90.000 bomen in beheer. Zoals reeds vermeld werden er 1334 bomen gekapt die in beheer waren bij de gemeente. Dat betreft dus 1,48% van dit aantal. Dat betekent, als er evenveel bomen worden geplant als gekapt, een vervangingstermijn van gemiddeld 68 jaar. Stichting Stadsbomen denkt dat een vervangingspercentage van 1-1,5 procent realistisch is. Wel verwachten wij dat door meer aandacht voor de groeiplaats van bomen, met name in straten en op verharde terreinen, en een goede afstemming van boomsoortkeuze en groeiplaats, de gemiddelde leeftijd in de toekomst zal toenemen.

Foto: In de laanaanplant aan de Jan van Rijzewijkstraat zijn zieke essen vervangen voor nieuwe exemplaren.

Informatie over bomenkap in Tilburg

Wilt u op de hoogte blijven van de kap van bomen bij u in de buurt dan dient u de App 'Omgevingsalert' te downloaden of u op te geven op de site Overheid.nl. Wilt u daar meer over weten dan kunt u het artikel raadplegen op onze site. U vindt het hier: Bekendmaking vergunningen alleen nog online gepubliceerd. Abonneert u zich bij Overheid.nl dan kunt u bij de verlening van de vergunning ook zien wat de reden is voor de kap, welke boomsoorten het betreft en of er herplant plaatsvindt. Daarvoor dient u een bijlage te openen die bij de publicatie is gevoegd. Deze bijlage begint met de letters 'exb' gevolgd door een nummer, bijvoorbeeld exb-2015-3017. U vindt hem in de linker kolom van de publicatie. 

Ook in 2017 blijven wij de kap van bomen in het openbaar gebied volgen. Mocht u vragen hebben omtrent de voorgenomen kap van bomen dan kunt u die aan ons stellen. U kunt daarvoor onze contactpagina gebruiken.